Cùng Messi tìm hiểu thông tin chi tiết về hành tinh lùn là gì?

Chúng ta thường nghe giới khoa học nói với nhau về khái niệm hành tinh lùn. Hơi lạ phải không nào? Thật sự có một hành tinh  “lùn” tồn tại trong vũ trụ sao? Vậy

Chúng ta thường nghe giới khoa học nói với nhau về khái niệm hành tinh lùn. Hơi lạ phải không nào? Thật sự có một hành tinh  “lùn” tồn tại trong vũ trụ sao? Vậy thật ra “hành tinh lùn là gì?”, chúng ta hãy cùng tìm hiểu thử xem nhé!

Hành tinh lùn là gì?

Hành tinh lùn là một khái niệm trong việc phân loại các thiên thể, vật thể nằm trong hệ mặt trời theo Hiệp hội Thiên văn Quốc tế (IAU) vào ngày 24/8/2016. Theo IAU, một vật thể trên trời được coi là một hành tinh nếu có đủ 3 yếu tố như sau:

  1. Phải quay quanh mặt trời
  2. Phải đủ lớn, đủ trọng lực để tự kéo mình thành một khối hình cầu
  3. Phải có khả năng “quét sạch” những vật thể tương tự ra khỏi quỹ đạo của mình

Một hành tinh được xem là hành tinh lùn khi chỉ đáp ứng được 2 tiêu chí đầu, nhưng lại không đáp ứng được tiêu chí thứ 3. Những hành tinh lùn này là hành tinh chia sẻ không gian của mình với những vật thể tương tự. Bởi vì lý do đó nên chúng không có được vị trí như Trái Đất, cũng như không được công nhận là một hành tinh trong hệ mặt trời.

hanh tinh lun la gi trong hệ mặt trời
Những hành tinh lùn trong hệ mặt trời

Hằng số vũ trụ học là gì? Cùng tìm hiểu khái niệm đo lường thú vị trong khoa học vũ trụ này nhé!

Vì sao sao Diêm Vương trở thành hành tinh lùn ?

Trước đây, sao Diêm Vương được xem là một hành tinh trong hệ mặt trời, bao gồm mặt trời và tám hành tinh khác theo thứ tự từ gần đến xa tính từ mặt trời. Những hành tinh này gồm sao Thuỷ, sao Kim, Trái Đất, sao Hoả, sao Mộc, sao Diêm Vương, xa nhất là sao Hải Vương.

Sao Diêm Vương là một hành tinh kì lạ. Nó có kích thước nhỏ hơn tất cả các hành tinh khác. Đường kính chỉ là 2.377 m, thể tích cũng chỉ bằng 1/500 thể tích Trái Đất. Ngoài ra, sao Diêm Vương quay quanh mặt trời theo trục nghiêng tạo thành quỹ đạo rất dẹt.

Vào năm 2003, nhà thiên văn học Michael Brown tại Viện Công nghệ California tìm ra Eris, vật thể có kích thước gần bằng sao Diêm Vương ở rìa bên ngoài hệ mặt trời. Ông nói rằng tất cả chúng ta đã thấy một sự thật rằng không chỉ có 9 hành tinh trong hệ mặt trời mà còn nhiều hơn thế. Tuy nhiên, con số chính xác là bao nhiêu lại chưa biết được.

Và vào năm 2006, uỷ ban của IAU đã đưa ra định nghĩa “hành tinh lùn”. Các nhà khoa học gọi sao Diêm Vương và Eris là hành tinh lùn. Vùng không gian xa xôi nơi có sự tồn tại của Eris và sao Diêm Vương là “vành đai Kuiper”. Những vật thể nhỏ quay quanh hai hành tinh này là “các vật thể vành đai Kuiper.”

Thật sự có bao nhiêu hành tinh lùn tồn tại trong vũ trụ?

Theo các nhà thiên văn học, có chính thức 5 hành tinh lùn, bao gồm sao Diêm Vương, Eris, Ceres, hai vật thể vành đai Kuiper là Haumea và Makemake. Tuy nhiên, trong vũ trụ còn nhiều vật thể khác đang chờ được xếp loại. Cũng như còn rất nhiều vật thể mà chúng ta chưa phát hiện ra sự tồn tại của chúng.

Giới khoa học liên tục tìm thấy trong vành đai Kuiper cũng như xa hơn nữa những vật thể đo được kích thước. Tuy nhiên lại cực kì khó xác định và mất thời gian để xác định kích thước những vật thể ở xa.

Bên cạnh đó, IAU cũng không vội xác định các hành tinh lùn từ khi xếp sao Diêm Vương vào diện này vào năm 2006. Nhà thiên văn học Brown đã xếp các ứng viên hành tinh lùn gồm 5 vật thể gần đủ tiêu chuẩn và 661 vật thể có khả năng. Đồng thời ông cũng tin rằng có một vật to hơn đang ẩn mình trong rìa Mặt trời. Theo Brown, vật thể đó lớn gấp 5 đến 7 lần Trái Đất, và chắc chắn là một hành tinh.

Những vật thể có thể là một hành tinh lùn vẫn chưa được công nhận bao gồm:

  1. Quaorar
  2. Orcus
  3. Ixion
  4. Varuna
  5. Salacia
  6. 2002 MS4
  7. 2007 OR10
Những hành tinh lùn đã được công nhận
Những hành tinh lùn đã được công nhận

Vệ tinh tự nhiên của những hành tinh lùn

Những hành tinh lùn cũng có các vệ tinh tự nhiên. Sao Diêm Vương có 5 mặt trăng gồm Charon, Nix, Hydra, Styx, Kerberos. Những hành tinh lùn khác như Eris, Haumea, Quaorar cũng có tương tự. Ngoài ra, thiên thể S/2015(136472)1 là một vệ tinh tự nhiên của hành tinh lùn Makemake.

Hình dáng tồn tại của hành tinh lùn trong vũ trụ
Hình dáng tồn tại của hành tinh lùn trong vũ trụ

Chúng ta hay nói đến từ “lùn” ngụ ý nhắc những người thấp bé nhẹ cân. Vậy nên khi nhìn chàng cầu thủ Messi, chúng ta cũng thấy anh thuộc dạng người nhỏ con, nếu so với chuẩn châu Âu là thuộc diện “lùn”. Tuy nhiên, thu nhập của Messi lại thuộc diện “khủng” trong top các cầu thủ hàng đầu thế giới. Anh đã dùng số tiền lương của mình để tài trợ, tổ chức một giải đấu bóng đá quốc tế Dwarf Copa Ameria dành riêng cho người lùn tại quê hương Argentina. Bên cạnh đó, anh còn mời các đội bóng người lùn tại Chile, Colombia, Mỹ, Canada, Brazil, Paraguay, Perus, Bolivia, Morocco tham gia. Mục đích của anh là muốn những người lùn có sân chơi riêng, thu hút khán giả tới xem và xoá bỏ định kiến, phân biệt đối xử với họ.

Có lẽ trước đây câu hỏi hành tinh lùn là gì vẫn chưa ai có thể trả lời được. Tuy nhiên, dần dần chúng ta cũng đã có thể biết thêm nhiều hơn về những bí ẩn của vũ trụ.

Giống như Nhật Thực, Nguyệt Thực là hiện tượng rất được nhiều người quan tâm và chú ý. Vậy hiện tượng nguyệt thực là gì mà lại đặc biệt tới vậy?

Quả thật trong vũ trụ tồn tại nhiều bí ẩn mà chúng ta chưa thể lý giải, khám phá được. Và những hành tinh lùn vẫn còn là một ẩn số. Tuy nhiên, với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, việc khám phá xem hành tinh lùn là gì cũng rất đơn giản. Đừng quên xem thêm những bài viết về kiến thức về những hành tinh kì lạ trong vũ trụ này tại đây nhé. Để thấy rằng xung quanh chúng ta vẫn còn nhiều bí ẩn đợi được khám phá!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *